Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Dân tộc Băh nar ăn Tết Chơ Ruh Kơr

 29/01/2008

Đồng bào Băh nar trong ngày hội.

Dân tộc Băh nar tụ cư huyện Vân Canh, Vĩnh Thạnh (tỉnh Bình Định) và huyện Mang Giang, An Khê (tỉnh Gia Lai). Họ mừng ngày Chơ Ruh Kơr (tức ăn Tết) trùng vào dịp Tết Nguyên đán của người Kinh.

Đồng bào Băh nar tổ chức ngày Tết rất chu đáo. Việc đầu tiên là chuẩn bị nhiều chóe rượu cần cho từng gia đình và cho cả làng. Rượu cần của họ được làm từ gạo, kê hay bo bo với các loại men tự tạo làm bằng các loại cây ở núi rừng có khi tới 32 loại cây, gồm men say, men cay, men ngọt... Rượu cần được chứa trong những chóe bằng đất nung, có màu nâu sẫm và phải ủ từ một tháng trở lên thì rượu mới ngon, mới ngọt, mới thơm.

Ngay từ chiều trước ngày hội chính thức, khách xa, gần lần lượt đến dự. Già làng và những người chủ gia đình lo đón tiếp. Gặp nhau, họ tay bắt mặt mừng, ôm lấy nhau cùng hút thuốc, ăn trầu và thăm hỏi sức khỏe, chuyện làm ăn thật huyên náo. Cả một cộng đồng thật đông vui. Đám thanh niên, phụ nữ, trẻ em tập trung ở sân nhà Rông. Còn các già làng bàn chuyện cho ngày lễ trong nhà Rông. Chiều tối hôm đó, chủ và khách ăn cơm chung trong gia đình. Các món ngon được đem ra chiêu đãi, tất cả thực phẩm đều mới nên gọi là bữa cơm mới.

Qua ngày hôm sau, ngày lễ chính. Những con heo được giết thịt chia phần cho mỗi nóc nhà trong làng.

Những gia đình bà con ở xa cũng được một xâu thịt, chập tối, khi nghe tiếng trống Pơ nững (trống lớn) lần thứ nhất, mọi người mặc những bộ quần áo mới may theo trang phục truyền thống. Đặc biệt, cánh thanh niên quần áo màu sắc sặc sỡ tụ về trước sân nhà Rông. Họ mang những chóe rượu cần đến đặt trước sân. Khi có tiếng trống Pơ nững thứ hai, chủ và khách đã có mặt đông đủ bên cây nêu sắp dựng.

Việc đầu tiên là bóc lớp lá chuối đậy chóe rượu ra và cho nước suối vào để rượu sủi tăm. Cắm xung quanh miệng chóe những cần làm bằng trúc, cây lồ ô dài độ 1m. Những con vật dân cúng là gà và phải là trống, mồng càng to càng qúy. Đống lửa được cho thêm củi để bùng cháy. Chủ lễ là Già làng lấy lá dông làm 3 phễu cột vào cây nêu theo thứ tự muối, gạo và cái trên cùng để không. Người chủ tế nhổ cánh gà lấy lông cắm vào đầu cây nêu, dùng dao cắt tiết gà, lấy máu phết lên từng lông một. Lấy một tí huyết cho vào phễu lá trên cùng. Con gà được đem thui, lấy tí gan, mề, da, thịt bỏ chung với phễu huyết. Con gà thui được đặt trên tấm lá bốc hơi nghi ngút. Những làng làm ăn khá thì cúng heo, bò, trâu. Cây nêu bây giờ được trai tráng trong làng dựng lên. Người chủ tế, tay phải cầm cần rượu, tay trái áp sát chóe rượu, đọc bài cúng:

Hỡi Giàng, Giàng sông, Giàng núi-Xin Giàng cứu giúp-Cây không thối nghẹn hóng nát-Lổ không cũng ra-Lổ tự nhiên cũng mọc-Xin cu đất không moi-Kiến không tha đi- Muốn bụi lúa ban ngày bằng bụi sả-Ban đêm bằng cây đa-Đừng để con sâu ăn-Vàng trắng, khô ngọn nứt nẻ-Muốn có toàn hạt chắc, mẩy-Để một nửa nhà, đầy nhà-Còn để trút vào chái nhà.

Sau lễ cúng, chủ và khách kéo nhau đến các chóe rượu. Già làng uống trước, rồi đến khách mời, sau mới tới lượt các thành viên trong cộng đồng. Bánh nếp được bóc ra, thịt được cắt thành miếng để đầy trẹt “ktơ” (trẹt cây giang). Cả làng cùng nhau ăn Tết. Họ mời nhau từng chóe rượu. Hết chóe này sang chóe khác. Hết rượu thì đổ thêm nước vào. Uống cho đến khi rượu nhạt. Trai gái nổi cồng chiêng múa hát. Cả làng vui vẻ quây quần, chuyện trò thâu đêm. Nếu ai say thì ngủ ngay tại chỗ.

Tết Chơ Ruh Kơr của người Băh nar còn tổ chức từng gia đình. Khi từ nhà Rông trở về, mỗi gia đình mời khách về nhà mình, gọi là ngày “đơp” (ngày thăm hỏi). Khách đi trước, dàn cồng chiêng theo sau gõ nhịp vang lừng. Những chóe rượu ngon nhất lại được đem ra mời khách uống cả đêm, cả ngày. Trai gái cùng nhau uống rượu. Đoàn khách đi khắp mọi nhà chúc tụng thăm hỏi lẫn nhau.

Ngày nay đồng bào Băh nar vẫn tổ chức ăn Tết Chơ Ruh Kơr nhưng có đơn giản hơn, bãi bỏ những hủ tục lạc hậu, rườm rà. Đoàn khách tham gia “đơp” thường gồm những người có uy tín của làng, đại diện các đoàn thể và chỉ đến thăm hỏi chúc tụng những gia đình chính sách mà thôi.


Bài, ảnh: Hoàng Hà

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Năm Tý nói chuyện chuột: Con chuột trong ngôn ngữ dân gian (01/2008)
  •  
  • Lễ hội lộc hoa của người Xinh Mun (01/2008)
  •  
  • Quỳnh Nha Trẻ mãi với cây đàn tính (01/2008)
  •  
  • Một chút với Nguyễn Cường (01/2008)
  •  
  • Tết của người Pu Péo (01/2008)
  •  
  • Đột phá trên nền thổ cẩm (01/2008)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 59,920,773


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs