Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Có một “đại gia đình người Mông” như thế!

 28/01/2008

Một bữa cơm tại nhà ông Hử.

Tết của người Mông năm nay, gia đình ông Hờ Vàng Hử, bản Trống Tông, xã Chế Cu Nha (Mù Cang Chải - Yên Bái) ăn Tết to nhất xã. Ông mổ 1 con trâu, 3 con bò, mấy con lợn, gà để thết đãi các con, các cháu. Ông Hử năm nay đã gần chín mươi tuổi, nên không thể nhớ nổi tên các cháu nữa, ông cũng chỉ nhớ mang máng là mình có gần 100 con, cháu, chắt... Suốt mấy chục năm qua, ông đã chèo chống “lãnh đạo” đại gia đình có tới 16 cặp vợ chồng (4 thế hệ) cùng chung sống trong một nhà. Vậy mà mọi người vẫn sống hoà thuận: ông bà gương mẫu, con cháu thảo hiền.

Ngôi nhà to nhất huyện

Vượt qua những con dốc dựng đứng và những khúc cua gấp khúc đến “rợn tóc gáy” chúng tôi mới lên tới nhà ông Hử. Căn nhà gỗ, nền đất, lợp gỗ pơ mu xám xịt của nhà ông Hử nằm tít trên ngọn núi Trống Tông. Ông Hử ra tận cổng đón chúng tôi. Cạnh nhà là chuồng ngựa, chuồng bò rộng thênh thang, gà đậu kín một góc sân, phía trái là những thùng nuôi ong. Càng tiến sâu vào ngôi nhà ông Hử tôi càng cảm nhận được sự no đủ, giàu có và sung túc. Tôi đếm sơ sơ cũng phải có tới 20 gian nhỏ. Để làm được ngôi nhà này, ông và các con đã phải làm quần quật hàng chục năm trời. Hôm khánh thành nhà, cả bản đến chia vui cùng ngồi trong nhà uống rượu mà vẫn đủ chỗ.

Giống như một hướng dẫn viên, ông Hử dẫn tôi đi thăm từng gian một. Ông giới thiệu và giải thích từng đồ vật trong nhà cho người khách lạ, bởi lẽ nhà ông cái gì cũng to, cũng rộng. Buồng này là của anh con trai thứ ba, buồng kia của vợ chồng thằng út, gian cuối cùng là của đứa cháu mới cưới... Hai cái chảo để trên bếp to như nồi cơm quân dụng của một đơn vị bộ đội. Ước chừng từ đầu nhà đến cuối nhà ông dài khoảng 200 mét. Ông Hử nói vui: ở dưới xuôi, sáng đến mọi người hay ra đường thể dục, riêng tôi chỉ cần đi lại 25 vòng nhà mình là tròn 5km.

Trước những năm 90 của thế kỷ XX, khắp cái nương, cái rẫy của Chế Cu Nha bạt ngàn hoa anh túc.

Ngày đó, ông cũng trồng hoa anh túc và hút thuốc phiện. Nhưng đến năm 1992, Nhà nước có chủ trương xoá bỏ cây thuốc phiện, ông là người dân đầu tiên trong xã xung phong xoá bỏ. Ông tự mình cai nghiện. Ông cho rằng, nếu không bỏ thuốc phiện thì không có tiền lo cho con cái và suốt ngày ở bên bàn đèn thì không làm ăn gì được. Noi gương bố, nên mấy người con trai của ông cũng không có ai mắc nghiện. Đây là tiền đề để ông xây dựng một gia đình có tới 16 cặp vợ chồng, với tổng cộng gần 100 con người cùng chung sống trong một mái nhà mà mọi người vẫn hoà thuận.

Công bằng và trách nhiệm

Tuy không biết nói tiếng phổ thông, nhưng qua lời phiên dịch của ông Lý Chu Vàng, Bí thư xã Chế Cu Nha những quan niệm, những kinh nghiệm trong xây dựng gia đình mà ông đưa ra thật gần gũi và rất tiến bộ. Từ việc đối nhân xử thế, tinh thần lao động, đến việc chăm sóc con cái, ông bà đều làm rất công bằng và phân minh. Câu chuyện của chúng tôi bị ngắt quãng bởi tiếng mõ trâu lốc cốc, tiếng người cười nói rôm rả ngoài chân dốc. Ông Hử mới giật mình đã đến giờ con, cháu của ông đi làm về.

Chúng tôi đi cùng ông ra phía đầu cổng, nắng chiều đã khuất sau đỉnh núi. Bầu đàn thê tử của ông đi làm nương về, người gùi rau, gùi sắn, người vác thóc nối thành một hàng dài. Không khí gia đình ông lúc ấy thật vui nhộn giống như một nhà máy mới tan ca, người ra người vào tấp nập. Ông Hử đứng ở bậu cửa, đáp lời hỏi thăm của các con. Ông cứ gật lên, gật xuống đến mỏi cả cổ mà vẫn chưa hết người về. Cả ngày ở nhà giờ gặp con, cháu đi làm nương về khiến ông vui lắm. Mấy đứa cháu vừa buộc xong con trâu vào chuồng đã ùa ra ôm lấy ông. Ông lại xoa đầu, vỗ mông bọn trẻ.

Gần một trăm con người về nhà cùng một lúc, nhưng tôi không hề nhận thấy ai tỏ vẻ lo toan, buồn phiền mà trên mỗi gương mặt đều ánh lên niềm vui, sau một ngày lao động vất vả. Tôi hỏi ông: “Bí quyết nào mà ông điều hành cả một gia đình lớn như thế?”. Ông Hử không trả lời ngay, ông dẫn tôi đi một vòng quanh nhà. Ông chỉ tay lên nóc nhà, ngô treo cả gian, ngoài sân gà đậu kín, trâu, bò, ngựa, dê đầy chuồng. Cách nhà khoảng mươi mét là vườn rau lang xanh mướt. Một vườn rau mà tôi rất ít gặp khi vào thăm nhà của đồng bào Mông. Con trai, con dâu, cháu dâu... mỗi người một việc, người lo bữa cơm chiều, người cho lợn, gà ăn, người trông máy sát gạo. Các thành viên trong nhà hoạt động giống như một cỗ máy trơn tru. Ông Hử còn có mấy khu trang trại giao cho con cái trông nom. Tất cả mọi việc nương rẫy, chăn nuôi, kế hoạch sản xuất đến sinh hoạt hằng ngày đều được sắp xếp rất trật tự ngăn nắp. Ông Hử đưa ra “kế hoạch” rất chi tiết: anh hai trông nương ở phía Đông, nhà anh ba trông phía Tây, anh tư cai quản trang trại ở gần nhà. Chị dâu cả quán xuyến việc bếp núc và sinh hoạt của cả nhà. Mỗi gia đình đều phải có một người đứng đầu tự bảo ban nhau và chịu trách nhiệm trước ông. Phân là rõ ràng như vậy để quản lý cho dễ, chứ không có ý là cao thấp. Mọi người trong nhà đều có trách nhiệm giúp đỡ bảo ban nhau.

Ông Hử luôn là đầu tầu gương mẫu trong tất cả mọi việc. Con dâu, cháu dâu về ở ông đều coi như con đẻ của mình. Muốn ở chung với ông bà hay muốn ở riêng, ông đều tôn trọng sự lựa chọn của mọi người. Như anh Páo, người con trai cả muốn ra ở riêng ông đồng ý ngay. Cái nguyên tắc mà ông Hử đã và đang áp dụng trong việc điều hành quản lý đại gia đình rất chặt chẽ, nhưng không khô cứng mà uyển chuyển. Với gần 100 người sống trong một gia đình, mỗi người, mỗi tính mỗi nết, nên ông có dạy bảo gì cũng lựa lời ăn nói cho phù hợp với từng người. Các con, cháu, chắt sai đâu ông bảo đó. Và các con, cháu, chắt nếu ông nói chưa phải, chưa đúng thì họ gặp ông để trao đổi lại và ông đưa ra “quyết định” cho phù hợp. Với cách “quản lý” gia đình rất khoa học đó, rất ít khi đại gia đình này xảy ra mâu thuẫn và luôn chung sống hòa thuận, hạnh phúc.


Bài, ảnh: Thanh Sơn

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Plây Lao Đu không còn lao đao! (01/2008)
  •  
  • “A Ma Hồ” trong trái tim người Cơ-tu (01/2008)
  •  
  • Người Si La nay đã khác nhiều! (01/2008)
  •  
  • Trung tâm cụm xã : Mở lối... ấm no (01/2008)
  •  
  • Xôn xao bến nước (01/2008)
  •  
  • Bác Hồ và Tây Nguyên trong trái tim họa sĩ Xu Man (01/2008)
  •  
  • Ba “chàng ngự lâm” nơi ngã ba biên giới (01/2008)
  •  
  • Xuân này ở plây Nước Lang (01/2008)
  •  
  • Mùa xuân ở khu tái định cư hồ Định Bình (01/2008)
  •  
  • Người Xy đi học đếm tiền (01/2008)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 59,899,530


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs