Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Làng gốm Kanoon...

 25/01/2008

Ảnh: Phụ nữ Cơ-tu Kanoon đang tạo ra sản phẩm gốm từ đôi bàn tay của mình

Theo chân đoàn công tác huyện Tây Giang, Quảng Nam chúng tôi đến thăm làng gốm Kanoon. Làng gốm Kanoon nằm trên trục đường đi Ch’Om thuộc xã Axân-xã biên giới giáp với nước bạn Lào, 100% đồng bào là dân uộc Cơ-tu*

Ông Cêêr KaTíc 69 tuổi dân tộc Cơ-tu hiện đang sống tại Kanoon là người am hiểu về nghề gốm cho biết: Từ bao đời nay, người Cơ-tu làng Kanoon không du canh du cư mà vẫn ở nguyên tại vùng đất mà tổ tiên, ông bà họ quen gọi là Kanoon, để làm gốm truyền thống của người Cơ-tu. Và nghề làm gốm của làng Kanoon đã có từ lâu, khi ông lớn lên đã thấy trong làng mọi nhà đều làm gốm.

Bà Cêê Tiêh, 73 tuổi, một trong những phụ nữ Cơ-tu biết làm gốm ở Kanoon cho biết: Ngày trước, mọi người trong làng từ già đến trẻ, đàn ông, đàn bà và cả nam nữ ai ai cũng biết làm gốm. Đàn ông, con trai khỏe mạnh thì đi lấy đất sét gùi về nhà. Phụ nữ con gái thì lo nhồi đất và làm gốm. Và họ làm được các loại như: Nồi đựng thức ăn, nồi kho thịt, cá, nồi cơm đến hũ đựng gạo, hũ đựng nước uống hoặc ché làm rượu cần...

Công việc làm gốm chủ yếu là phụ nữ, họ lấy đất sét bỏ lên hòn đá phẳng lớn, thêm nước vào rồi dùng chày giã nhỏ cho đến khi đất có độ dẻo thích hợp thì mới thôi. Bà con làng Kanoon làm gốm thủ công hoàn toàn bằng tay. Công cụ để làm gốm đơn giản chỉ có một cọng tre hoặc lồ ô dát mỏng, lá chuối non để chống dính và một quả bầu nước để thoa khi thao tác bị dính tay.

Tùy vào từng loại sản phẩm mà đất sét được nhồi thành từng khối lớn nhỏ khác nhau và được đặt lên một lá chuối tươi trên một khoảng đất rộng. Để tạo ra sản phẩm, người phụ nữ ngồi nhổm hoặc đứng khom người, một tay giữ lấy hình khối đất, đồng thời mớt t`y ấn rào bên trong để tạo dáng và họ luôn di chuyển theo vòng tròn đến khi sản phẩm hoàn thành. Khi sản phẩm đã hoàn thành họ dùng cọng tre dát mỏng uốn cong gọt sửa để tạo dáng dẹp hơn. Gốm đẹp hay xấu là phụ thuộc vào tay nghề của từng người làm. Họ đem để vào trong bóng râm, dùng lá chuối đậy lại che nắng mưa để gốm không bị nứt hoặc nát ra. Và để chừng 2 ngày cho gốm khô đều. Khi gốm đã khô, bà con đem gốm xếp thành từng lớp theo dạng hình khối và sắp củi dày vào nhau để nung. Gốm đẹp hay xấu khâu nung cũng quan trọng, củi đốt lúc đầu phải nhỏ lửa tránh để gốm bị nứt và đốt chừng nửa ngày thì không đốt nữa rồi để chừng hai ngày cho gốm nguội đi là có thể đem đi dùng được.

Bà Pơloong Thị Lang 83 tuổi là một trong những nghệ nhân giỏi nhất của làng gốm Kanoon bây giờ, cho biết thêm: Làng gốm Kanoon xưa kia nhộn nhịp và vui lắm, ngày ấy con gái Kanoon từ 7 tuổi trở lên đã được bà, mẹ, chị bày cách làm gốm. Con trai Cơ-tu trong làng lấy vợ đều chọn cô gái làm gốm giỏi. Con gái Kanoon không biết làm gốm được cho là con gái hư... và gốm Kanoon trở thành nghề truyền thống của bà con. Nhưng đến giờ số người biết làm gốm như bà chỉ còn lại vài ba người mà lại đã lớn tuổi, số người biết làm gốm đã dần dần qua đời. Số con gái Cơ-tu trẻ tuổi làng Kanoon bây giờ thì không biết làm gốm.

Chia tay chúng tôi, ông Pơloong Đinh-Chủ tịch UBND xã AXân cho biết: gốm Kanoon của bà con Cơ-tu làng Kanoon có tiềm năng rất lớn để trở thành một làng nghề. Nếu như ngay từ bây giờ lớp thành niên, nam nữ Cơ-tu Kanoon được học nghề có th廃 gốm Kajoon tỒn tại, còn không gốm Kanoon sẽ là kỷ niệm buồn nằm trong ký ức của những người già cao tuổi.

Trước khi rời Kanoon, bà Cêêr Tiêh đã tặng cho chúng tôi hai hũ gốm được bà giữ lại như một minh chứng về sự có mặt của làng gốm người Cơ-tu làng Kanoon. Còn chúng tôi, những người làm công tác văn hóa rất đỗi vui mừng vì đã có thêm những hiện vật dân tộc học vào loại quý hiếm, góp phần làm phong phú hơn trong kho tàng văn hóa vật thể-phi vật thể của cộng đồng dân tộc Cơ-tu.


Bài và ảnh: Nguyễn Văn Sơn
 

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Bế mạc Hội nghị Trung ương 6 khóa X (01/2008)
  •  
  • Hiệu qủa từ một dự án chăm sóc và phát triển trẻ thơ... (01/2008)
  •  
  • Tổng kết trường Dân tộc Nội trú giai đoạn 1997-2007: "Năm 2000, phấn đấu đưa hệ thống Trường Dân tộc Nội trú đạt chuẩn Quốc gia..." (01/2008)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 64,260,617


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs