Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Làng gốm Bình Đức: Loay hoay tìm lối thoát

 21/12/2007

Bình Đức - làng nghề gốm truyền thống đã từng một thời gắn bó máu thịt đối với đồng bào Chăm xã Phan Hiệp, Bắc Bình, Bình Thuận. Trải qua hàng trăm năm, với bao biến động của cuộc sống, đồng bào Chăm ở Phan Hiệp hôm nay đang phải loay hoay tìm hướng để giữ lại nghề truyền thống của mình?

Lịch sử và hiện tại

Với người dân Bình Thuận nói riêng và các tỉnh duyên hải Nam Trung bộ, gốm Bình Đức không chỉ đơn thuần là một nghề mưu sinh. Ban đầu, sản phẩm chủ yếu của gốm Bình Đức là những lu, thạp, hoả lò, ấm, chậu… Theo năm tháng, độ tinh xảo được nâng lên qua bàn tay của những nghệ nhân và trở thành những tác phẩm nghệ thuật mang giá trị văn hoá và đặc trưng của một cộng đồng.

Bà Đơn Thị Hiên, một trong những nghệ nhân được cha mẹ truyền nghề cho từ hồi mới 13-14 tuổi, nay bà Hiên 69 tuổi. Bà Hiên nói: nghe kể lại, vài trăm năm trước, Bình Đức đã có nghề gốm. Hồi ấy, cả thôn đỏ lửa đêm ngày, sản phẩm làm ra đến đâu bán hết đến đấy. Nhưng vài chục năm trở lại đây cứ rơi rớt dần, giờ chỉ còn độ gần 100 hộ làm gốm, mà cũng chỉ làm mang tính thời vụ, theo đơn đặt hàng.

Để có được một sản phẩm gốm, thông thường phải mất vài ba ngày cho các công đoạn: xới đất, ngâm đất, bóp đất, nhóm lò, quạt, nung, nặn, phơi...Ấy là chưa kể đến khâu quan trọng nhất: Nhào nặn thành một sản phẩm hoàn chỉnh. Sản phẩm làm ra với bao mồ hôi, công sức, nhưng khi bán ra thị trường chẳng được là bao. Một chiếc bếp lò chỉ hơn 10 ngàn đồng, có những món đồ chỉ 500 đồng. Bởi thế mà bà Hiên có 7 người con nhưng chẳng ai theo nghề cha mẹ, dù cả bảy người con của bà đều thành thạo nghề gốm như những nghệ nhân đích thực.

Các gia đình khác cũng thế. Thi thoảng mới có một vài nhà còn đôi ba người tâm huyết, gắng nâng niu, giữ gìn sản phẩm gốm. Cái khó bó cái khôn, sản phẩm làm ra nhiều nhưng bán chẳng được bao nhiêu. Một gia đình 3 người làm gốm, trung bình một tháng bán được gần một triệu tiền hàng. Trừ chi phí, nhà nào “trúng mánh” có lãi một vài trăm ngàn đồng hoặc cũng chỉ hoà vốn, còn công sức bỏ ra chưa tính đến. Vậy là đành phải làm thêm nhiều nghề khác để có tiền, lấy đâu ra công sức và tâm huyết để theo nghề!

Cơ hội mới cho gốm Bình Đức?

Thời gian gần đây, bà con trong thôn chuyển sang nặn gốm nghệ thuật. Thay cho những lu, thạp là những bức tượng cô gái Chăm đội nước, những Tháp Ponaga, cây tre, cây trúc, bông hoa... Nhưng cả tháng trời bà con cũng chỉ bán được một vài sản phẩm. “Dù sao thế cũng tốt, mình cũng đã góp phần quảng bá văn hoá Chăm ra các tỉnh bạn và một số nước trên thế giới” -bà Hiên cười, nhưng tôi thấy bà rất buồn.

Những người tâm huyết, sống chết với nghề ở Bình Đức như bà Hiên chẳng còn nhiều và cũng chỉ tập trung ở một số người cao tuổi. Họ làm nghề vì say sưa, vì tâm huyết, chứ thu nhập từ nghề có là bao. Lớp trẻ thờ ơ, tìm những công việc có thu nhập cao và ổn định hơn.

Trước nguy cơ thất truyền của một làng nghề truyền thống, UBND tỉnh Bình Thuận đã có Quyết định khôi phục làng gốm Bình Đức. Trước mắt tỉnh giao cho xã Phan Hiệp làm chủ đầu tư xây dựng lò nung gốm trị giá 150 triệu đồng; tổ chức khảo sát, quy hoạch số hộ làm gốm để đào tạo nâng cao tay nghề theo hướng chuyên nghiệp. UBND xã Phan Hiệp đã tổ chức đưa một số nghệ nhân tiêu biểu làng gốm Bình Đức đi học tập, trao đổi kinh nghiệm với các nghệ nhân làng gốm Bàu Trúc tại Phan Rang - Tháp Chàm. Bà Đơn Thị Chưa, 57 tuổi, người tham gia học hỏi trong chuyến đi này bộc bạch: “Chúng tôi nay đã già cả, con cái cũng đã trưởng thành, nhưng tiếc công sức của mình gây dựng làng nghề mà nay bỏ thì hoài quá! Mong sao các cấp chính quyền địa phương quan tâm hơn nữa, tìm hướng đi cho sản phẩm, để lớp trẻ giữ gìn được bản sắc văn hoá thì tốt biết bao!”

Ông Trần Văn Cứ, Chủ tịch xã Phan Hiệp cho biết: “Sự cạnh tranh mạnh mẽ của thị trường gốm công nghiệp trong và ngoài nước đã ảnh hưởng đến thu nhập nên bà con không còn tha thiết với nghề. Trên cơ sở quyết định của tỉnh, chúng tôi sẽ triển khai quy hoạch làng nghề, tổ chức mở lớp khuyến công tại địa phương; nghiên cứu tìm hướng bảo tồn và phát triển bền vững nhằm duy trì văn hoá truyền thống; phát triển làng nghề cổ xưa thành điểm tham quan, du lịch, tiêu thụ sản phẩm gốm, giải quyết lao động tại chỗ và nâng cao mức sống cho bà con, đặc biệt quan tâm đến lĩnh vực quảng bá, tạo hình ảnh cho sản phẩn bằng nhiều hình thức như thông qua khách du lịch, tham gia các Hội chợ…”.

Hy vọng rằng, với cơ chế và hướng đi của làng gốm Phan Hiệp, gốm Bình Đức sẽ phát triển trong cơ chế thị trường.


Bài và ảnh: Mạnh Cường

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Phát triển và khai thác hiệu quả tiềm năng thủy sản (12/2007)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 61,449,837


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs