Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Tục “xin nước trời” của người Thái

 05/06/2009

Thiếu nữ Thái Thuận Châu-Sơn La.

Ngoài việc phát nương làm rẫy để trồng lúa, đồng bào Thái còn khai khẩn các vùng đất thấp ven sông, suối, bãi bồi... để làm ruộng nước. Vậy nên cũng như người Kinh, đồng bào Thái đã hoà nhập với nền văn minh lúa nước từ rất sớm. Thời xưa, diện tích rừng rậm còn nhiều, sông suối tràn trề nước ngọt. Vậy nhưng gặp phải năm trời làm hạn hán lâu ngày, lúa nương lúa rẫy có nguy cơ bị thất bát, người Thái không tổ chức làm lễ cầu mưa như một số dân tộc khác, mà họ làm việc đó thông qua hoạt động “xin nước trời” của trẻ con trong bản.

Vào tầm quá trưa sang chiều, trong một ngày nắng nóng (như nhiều ngày trước đó), trẻ con trong bản gọi nhau lại thành từng nhóm khoảng từ ba đến bảy đứa. Trong lúc các bậc cha chú tranh thủ thời gian buổi trưa để đan thêm mắt lưới, cạp lại vành nong; các bà các chị thêu khăn, thêu váy hoặc lách cách dệt cửi, thì đám trẻ con rủ nhau tụ tập ở phía dưới đầu sàn, bên cạnh bậc kê thang và máng giã gạo-rồi cùng nhau đồng thanh hát bài “xin nước trời” theo một điệu phổ thông, đơn giản, mang nội dung sau:

“Chau hướn hởi chau hướn!

Tủ lản xỏ nặm phổn xờ ca

Tủ lản xỏ nặm phạ xờ ná

Xờ ná xờ tả ca

Khau dù tồng tải khỏi

Hỏi dù ná tải lạnh

Panh dù hinh dù xà hổm quắn

Hổm quắn bo tò đẹt may

Cốp khiệt hay hả xày bo xày

Cày nọi hay hả phổn bo hổn

Cốp khiệt hay hả phổn bo phổn

Phổn lống tò neo bia

Nhia xạo xạo lống xờ néo đỉn néo xái...

Bo hơ lản bo mía

Lản má tăng hướn phía lản dù

Lản má tăng hướn hạn dù đải...

Hà phổn huổng dù pà pú oi cờ má

Hà phổn nọi dù pà pú láu pú cá cờ má...”

(Chủ nhà hỡi, chủ nhà ơi!/ Chúng cháu xin nước mưa tưới ruộng/ Chúng cháu xin nước trời tưới mạ/ Lúa mọc ngoài đồng đã chết khô/ Cua ốc dưới ruộng sâu chết khát/ Như bánh men trên gác bếp lâu ngày/ Chịu khói hun chẳng tày chịu nắng/ Ếch nhái khóc than van sao trời không cho mưa tuôn xuống/ Hãy tuôn những hạt mưa to xuống ào ào/ Cho nước mưa ngấm vào từng mạch đất mạch cát.../ Không cho mưa thì chúng cháu chẳng về/ Cháu dựng chòi ở lại nơi đây/ Cháu dựng nhà sàn ở lại đây luôn... Cơn mưa lớn ở tận núi cao trồng mía hãy kéo đến/ Cơn mưa nhỏ ở tận truông lau trảng cỏ hãy dồn về đây...).

Lúc đó người chủ nhà sẽ đi vào gian trong, đến bên cái máng đặt các ống nước “tau nặm” hoặc “chờ học”, lấy ống nước ra đầu sàn rồi đổ té nước xuống. Nếu trong nhà có hoa quả hoặc các gói cơm nhỏ được chuẩn bị từ trước thì chủ nhà cũng đem ra thưởng luôn cho bọn trẻ. Bởi trời nóng nực nên càng bị té nhiều nước đám trẻ càng vui thích, nhất là khi còn được thưởng thức thêm các loại hoa qủa, cơm, và bánh... mà chủ nhà ban tặng tượng trưng cho “lộc trời”. Chúng reo hò ầm ĩ và hát thêm mấy lượt nữa rồi cùng nhau chuyển đến hát ở nhà khác, có khi đến tận chiều tối.

Xã hội người Thái rất yêu quý và ưu ái trẻ em. Xuất phát từ tình cảm đó mà người Thái tin rằng, “ông trời” cũng có được tình cảm yêu thương ấy. Thế nên họ cho rằng, lời hát “xin nước trời” của trẻ em dễ làm lay động “lòng trời” hơn cả các lời tế và lễ vật khác.


Sầm Văn Bình

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Việt Nam bất ngờ thắng UAE 2-0 (06/2009)
  •  
  • Đội chiếu bóng số 1 Quảng Trị: “Truyền lửa” cho vùng cao (06/2009)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 64,216,793


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs