Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
 04/05/2006
Cây rau Sắng trên đất Xuân Sơn


Ngót một thể kỷ qua, rau Sắng chùa Hương đã nổi tiếng bởi bài thơ “Rau Sắng chùa Hương” của thi sĩ Tản Đà. Giải thích về sự ra đời của bài thơ, con trai cố thi sĩ Tản Đà - ông Nguyễn Khắc Xương cho biết: “Khi thi sĩ Tản Đà lấy vợ tức là bà mẹ tôi, bà vốn là dân làng Hội Xá, huyện Mỹ Đức, tỉnh Hà Đông cũ (nay là Hà Tây). Làng Hội Xá thuộc khu vực chùa Hương, hôm làm lễ hỏi vợ, trong mâm cơm có rau Sắng. Tản Đà ăn rau và rất ngạc nhiên vì nó vừa mát, vừa ngọt và từ đấy ông mới biết rau Sắng là một loại đặc sản của vùng chùa Hương. Từ bấy trở đi, một là vì tình yêu với chùa Hương, hai là tình cảm với người vợ, ba là vì khẩu vị của một tiểu đồ sành ẩm thực nên ông rất thích ăn rau Sắng. Năm 1923, Tản Đà xuất bản cuốn sách “Chuyện thế gian” - một cuốn sách tổng hợp thơ, văn của rất nhiều người. Vì bận rộn cho việc xuất bản sách nên năm đó Tản Đà đã không đi chùa Hương được và thế là ông đã làm bài thơ “Rau Sắng chùa Hương”:

Muốn ăn rau Sắng chùa Hương
Tiền đò ngại tốn, con đường ngại xa
Người đi ta ở lại nhà
Cái dưa thời khú, cái cà thời thâm.

Bài thơ có vị của “dưa khú, cà thâm” ấy vậy mà rất hay. Thời gian đó ở Phủ Lý (Hà Nam) có một bạn đọc nữ ngay sau khi đọc được bài thơ của ông đã gửi qua bưu điện cho Tản Đà một bó rau Sắng và không chỉ gửi rau mà còn kèm một bài thơ hoạ lại rất sát với nguyên văn bài “Rau Sắng chùa Hương”. Nội dung rằng: “Kính dâng rau Sắng chùa Hương/ Đỡ ai tiền tốn, con đường đỡ xa/ Không đi thời gửi lại nhà/ Thay cho dưa khú, cùng là cà thâm” bên dưới ký Đỗ tăng nữ bái tặng. Sau này mới biết đó là Nữ sĩ Song Khê, em của nhà thơ Tương Phố”. Giai thoại “Rau Sắng chùa Hương” được lưu truyền trong nhân gian đến nay là thế. Gần đây có nhiều người bảo “muốn ăn rau Sắng thì… vào Xuân Sơn”. Chúng tôi lặn lội đường xa đến Vườn Quốc gia Xuân Sơn (Thanh Sơn - Phú Thọ) với những cánh rừng nguyên sinh, nơi đây cũng chính là quê hương của những loài rau đặc sản của vùng cao. Rừng núi Xuân Sơn nằm trên độ cao hơn 1.000 m, là điểm cuối của dãy Hoàng Liên Sơn, trong làn mây, làn sương mù huyền thoại ấy ẩn chứa cả một kho tàng bí ẩn của hang động, của rừng già. ở vùng rừng sinh thái độc đáo này có một loại rau đồng bào rất quí, chị Lý Thị Nga, dân tộc Dao, xã Xuân Sơn nói: “ăn rau này nó cũng ngọt như rau ngót, người Dao mình gọi là lay cam”. Theo chân anh Bàn Văn Kèo vào sâu trong rừng Xuân Sơn, đi hơn 30 phút, anh chỉ vào một cây gỗ đường kính khoảng 30 cm, anh bảo đấy là cây rau Sắng (lay cam). Thật ngạc nhiên, cây thân gỗ, cao, sống giữa rừng già mà vẫn quen gọi là rau ấy ở siêu thị Hà Nội người ta bán tới vài trăm ngàn đồng một kilôgam. Anh Kèo nói: “Bà con mình vào rừng tìm rau Sắng thường chặt cành, lấy lá làm rau, nấu canh ăn rất ngọt. Càng chặt nó càng mọc thêm cành”. Chính vì chỉ có người chặt cành, bẻ lá mà không có người chăm nom, trồng mới nên rau Sắng ngày một ít đi. Theo kỹ sư Trần Đăng Lâu - Giám đốc Vườn Quốc gia Xuân Sơn - người đã dày công nghiên cứu và có đề tài khoa học về loại rau này cho biết: “Rau Sắng nấu canh ăn rất ngọt nên bộ đội Trường Sơn năm xưa quen gọi là “Cây mì chính”, người Dao gọi là lay cam, tiếng Mường là tắc sắng, tiếng Tày - Thái gọi là pắc van, tất cả đều có nghĩa là rau ngọt. Rau Sắng có tên khoa học là Melientha Suavis thuộc bộ Đàn hương. Đây là một loại rau sạch quí hiếm, ăn rất ngon, có vị mát, thơm. Dù nấu bát canh suông rau Sắng nhưng khi ăn vẫn ngọt, mát như được nấu với thịt nạc băm”. Sở sĩ rau Sắng ngọt, ngon vì trong rau Sắng chứa hàm lượng đạm rất cao, các nhà khoa học sau nhiều năm nghiên cứu đã kết luận: Cứ 100 gram rau Sắng chứa 6,5-8,2 gram chất đạm, cao gấp 3 lần hàm lượng đạm có trong đậu ván. Để bảo tồn và phát triển các loài cây quí hiếm mà một trong số đó là cây Sắng - loại cây đã được ghi trong “Sách đỏ” của Việt Nam, nên đội ngũ cán bộ nhân viên của Vườn Quốc gia Xuân Sơn đã nhiều năm tìm kiếm, nghiên cứu về đặc tính của cây Sắng ở Xuân Sơn, bảo tồn từng cây và vận động nhân dân không chặt phá để lấy rau. Mùa quả sắng chín, Vườn Quốc gia đã thu hái về, phơi khô, đem gieo ươm thí nghiệm bởi vì cây Sắng không những là cây phải bảo tồn nghiêm ngặt mà cây có thể gieo ươm trồng trên diện rộng trong môi trường điều kiện thích nghi để phát triển thành loại hàng hoá đặc sản có giá trị kinh tế cao. Hiện nay, lớp cây ươm đó được cán bộ nhân viên của Vườn đem trồng thử nghiệm đã cao từ 1m - 1,2m và bắt đầu đâm chồi cành ngang. Cây Sắng trong vườn ươm phát triển thuận lợi. Nhằm nhân rộng và phát triển cây Sắng trên đất Xuân Sơn, được sự giúp đỡ của đồng bào dân tộc Dao Vườn Quốc gia Xuân Sơn đã tổ chức thu hái được 370 kg quả Sắng về gieo ươm. Những cây non thuộc lứa ươm đại trà đầu tiên đã cao khoảng 15cm - 20cm và cho từ 10 lá - 12 lá.

Thành công từ việc gieo ươm, tiến tới trồng đại trà cây Sắng trên vùng đất Xuân Sơn trong tương lai sẽ mở ra một hướng phát triển kinh tế mới không những giúp đồng bào có thêm việc làm, tăng thu nhập, góp phần xoá đói, giảm nghèo mà thứ cây đặc sản này có thêm địa chỉ mới: rau Sắng Xuân Sơn và sớm tham gia vào thị trường rau quả ở các đô thị nước ta.

Quỳnh Anh

[ Quay lại ]

 

 

THÔNG BÁO

Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

TÌM NHANH

TIN MỚI CẬP NHẬT

 
Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

 
9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

 
Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

 
Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

 
Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

THÔNG TIN NỘI BỘ

DB điện thoại nội bộ
Danh sách cán bộ UB
Thư viện điện tử
CD 60 năm công tác DT
CEMA trên đĩa CDROM
CD đào tạo CNTT - CT135
CEMA trên UNDP
Năm quốc tế về miền núi

THÀNH VIÊN
Người online:
Khách:
Thành viên:
Tổng số: 0
Số người truy cập: 64,259,545


Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
Execution time: 0.2 secs