Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
 19/01/2006
Già làng chỗ dựa tinh thần trong cuộc sống buôn làng


Những già làng tiêu biểu dự Đại hội thi đua yêu nước toàn quốc

Trong tâm niệm của đồng bào các dân tộc thiểu số Tây Nguyên nói chung và trên địa bàn tỉnh Đăk Lăk nói riêng già làng (trưởng bản) là những người có uy tín cao trong đồng bào. Đó là những tấm gương sống mẫu mực, khuôn thước trong ứng xử, giao tiếp, hành xử với mọi thành viên trong buôn làng; đồng thời gương mẫu thực hiện những quy định của luật tục, giữ gìn và đảm bảo sự bền vững trong các mối quan hệ giữa các thành viên sinh sống ở buôn làng. Họ “như cây lim đứng chẳng lay giữa ngàn”, là chỗ dựa tinh thần bao trùm lòng nhân ái vị tha nhưng vô cùng nghiêm khắc để giữ cho buôn làng yên vui, bếp lửa nhà nào cũng đỏ, nhà nào cũng vang tiếng cồng chiêng trong mùa lễ hội. Đối với đồng bào các dân tộc thiểu số ÊĐê, Gia Rai, Mnông… người đàn ông cao tuổi được coi là già làng thì phải là người của buôn làng, được sinh ra, lớn lên và có mối quan hệ huyết thống với buôn làng. Hơn nữa, gia đình bản thân già làng phải là một cộng đồng nhỏ thuận hoà hạnh phúc và tuyệt nhiên không có những thói hư tật xấu như trộm cắp, phá rừng bừa bãi, lười nhác, làm ô uế các quan hệ người - người và làm nhơ bẩn bến nước, v.v…

Trong xã hội cổ truyền của đồng bào các dân tộc ÊĐê, Mnông, Gia Rai trước đây, già làng phải là người có nhiều phẩm chất năng lực như: là người thực hiện, người điều hành, điều chỉnh và uốn nắn các thành viên trong cộng đồng thực hiện tốt các quy định của luật tục, ngay cả khi khen thưởng người có công và phạt vạ những kẻ có tội; ai được khen thì không phải hàm ơn và ai bị phạt thì không cảm thấy áy náy và ấm ức oan khiên. Đây chính là “quyền uy vô hình” mà người dân tôn thờ, ẩn chứa sâu sắc trong “quyền uy” ấy là mực thước, là khuôn mẫu, là hành động có động cơ trong sáng chứ không gợn một chút vụ lợi - thậm chí cả trong suy nghĩ của già làng. Bởi thế, các thế hệ sau thường nghe theo, tuân theo và tự nguyện làm theo già làng.

ở Đăk Lăk hiện nay, những già làng thật sự là các “cây cao bóng cả”, bao trùm đời sống tinh thần cộng đồng, họ truyền dạy những kinh nghiệm đã được tích luỹ trong lịch sử của cha ông cho các con cháu và họ là nguồn cổ vũ tinh thần to lớn trong buôn làng. Có rất nhiều già làng tiêu biểu như AmaH’Bái ở buôn Cư NunA xã Dang Cang huyện Krông Bông, người có ngôi nhà khang trang trị giá 140 triệu đồng. Trước đây, gia đình của già rất khó khăn so với nhiều gia đình khác trong buôn. Thế nhưng, khi được cấp uỷ Đảng, chính quyền các cấp từ tỉnh đến xã quan tâm khuyến khích đồng bào các dân tộc thiểu số phát triển sản xuất, nâng cao đời sống thì Ama H’Bái là người đầu tiên hưởng ứng và cùng với các con cháu trong nhà lao động hăng say và có cơ ngơi như ngày nay. Gia đình già hiện có hơn một héc ta cà phê thu hoạch chừng 4 tấn/năm; 0,4 hécta ruộng nước thu hoạch đạt năng suất 8 tấn/năm, hơn một hecta ngô lai thu hoạch 7 tấn/vụ. Nghe lời cán bộ trạm khuyến nông huyện, gia đình già còn phát triển chăn nuôi thêm đàn trâu bò từ 15 đến 20 con và đàn gia cầm có từ 45 đến 60 con. Nhiều gia đình khác trong buôn đã làm theo và già làng H’Bái còn tạo điều kiện cho vay vốn và phổ biến kinh nghiệm làm ăn cho bà con trong buôn.

Cũng ở xã Dang Cang này, ở buôn Cư Nun B có già làng AêNga thực sự là một “lão nông tri điền”, ông không chỉ là một lao động giỏi mà lại còn là người đi đầu, gương mẫu tích cực trong thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở” mà các cấp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát động. Ngoài những giờ lao động nhọc nhằn, già còn tranh thủ thời gian khuyên bảo và dạy lớp thanh niên trong buôn biết đánh chiêng và sử dụng các loại nhạc cụ của dân tộc. Già còn chỉ ra điều hay lẽ thiệt, tìm mọi cách thuyết phục một số gia đình không nên nghe theo lời bọn xấu, bọn buôn bán đồ cổ gạ gẫm mà bán chiêng, bán ché - những vật gia bảo linh thiêng đối với thế giới tâm linh của mỗi dòng họ và gia đình. Đức tính kiên trì và lòng nhân nại của già đã tạo dựng được một đội ngũ đông đảo những nghệ nhân hát Aray, kể Khan (kể chuyện sử thi), biết thổi sáo đinh năm, đinh pút rất hay và một số đội cồng chiêng thường xuyên được tập luyện để phục vụ các lễ hội truyền thống của buôn làng và tham gia các kỳ hội diễn nghệ thuật quần chúng do tỉnh, huyện tổ chức. Còn già làng Ama Pí làm kinh tế giỏi và rất thương người nghèo, hàng năm thu nhập được từ trồng trọt, chăn nuôi từ 50 đến 60 triệu đồng. Đàn bò của Ama Pí hiện tại có chừng 45 con thì ông đã cho 32 hộ nghèo (trong đó có 5 hộ người Kinh) mượn 32 con và không tính lãi; các hộ này nuôi bò khi nào đẻ thì mới đem trả bò cho chủ và phần mình thì được một con bê. Không chỉ có như vậy, già còn giúp vốn sản xuất cho nhiều hộ, sau vụ thu hoạch già chỉ lấy lại gốc chứ không hề tính lãi.

Có một chuyện rất xúc động là ở buôn Kiều của xã căn cứ cách mạng Yang Mao có già làng Ama Huyên đức độ nhân từ. Già được mọi người gọi bằng cái tên trìu mến và ấn tượng “Người cha nuôi của những đứa trẻ mồ côi”. Già vốn là một thương binh 2/4, trước năm 1990, gia đình già cũng vô cùng khó khăn, nhưng từ năm 1990 đến nay, vợ chồng ông đã nhận nuôi tất cả 8 đứa trẻ mồ côi cả cha lẫn mẹ ở trong buôn và trong xã. Ông bà chỉ nghĩ rằng: Chúng phải được chăm sóc, bảo vệ, nuôi dưỡng và được học hành tử tế. Giờ đây, những đứa con được chăm sóc bởi bàn tay của ông bà đã trưởng thành, tham gia vào ban tự quản thôn buôn, có người là cán bộ đoàn năng động của chi đoàn thanh niên trong buôn…

Đăk Lăk là nơi có gần 29,5% dân số là dân tộc thiểu số chung sống, từ rất nhiều năm qua, các cấp uỷ Đảng và chính quyền đoàn thể đã thực hiện nhiều chính sách, biện pháp để tập trung, củng cố và tăng cường xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, đã chú trọng đến vai trò của già làng. Đây là một lực lượng quan trọng trong vận động bà con thực hiện các đường lối chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước. Hàng trăm già làng tiêu biểu đã làm tốt vai trò của mình trong cuộc sống hàng ngày và trong tâm linh của đồng bào.

Già làng thật sự là người có uy tín trong buôn làng, được cộng đồng bầu ra có lối sống mẫu mực trong lời nói và việc làm thống nhất, làm gương cho con cháu, khuyên bảo con cháu, đồng thời là người rất am hiểu luật tục, dày dạn kinh nghiệm trong điều hành các hoạt động chung trong cộng đồng. Tháng 5/2004, Tỉnh uỷ, Uỷ ban nhân dân tỉnh Đăk Lăk đã tổ chức gặp mặt các già làng tiêu biểu để các già làng trao đổi kinh nghiệm và học tập lẫn nhau trong việc tổ chức buôn làng xây dựng kinh tế, giáo dục con cháu không được làm điều gì xằng bậy, vô ơn đối với Đảng và Chính phủ. Nhiều già làng đã vận động khuyên bảo bà con trong buôn không nghe theo bọn xấu xúi giục, tin theo, nghe theo cái gọi là “Tin Đề ga”, “Nhà nước Đề ga”… Trong cuộc sống hàng ngày, các già làng hăng hái nỗ lực vươn lên trong xoá đói giảm nghèo, biết sản xuất hàng hoá trong điều kiện kinh tế thị trường hiện nay.

Trước đây, già làng là người có uy tín, am hiểu luật tục cũng như tâm tư, nguyện vọng của mọi thành viên trong cộng đồng, được dân làng bầu ra để giải quyết, phân xử những xích mích mâu thuẫn trong nội bộ cộng đồng. Ngày nay, già làng còn là người vận động, giải thích và thực hiện các chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước, đồng thời tham gia tích cực các sinh hoạt của cuộc sống cộng đồng hôm nay.

ThS. Trần Khải Đinh
Đại học Tây Nguyên

[ Quay lại ]

 

 

THÔNG BÁO

Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

TÌM NHANH

TIN MỚI CẬP NHẬT

 
Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

 
9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

 
Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

 
Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

 
Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

THÔNG TIN NỘI BỘ

DB điện thoại nội bộ
Danh sách cán bộ UB
Thư viện điện tử
CD 60 năm công tác DT
CEMA trên đĩa CDROM
CD đào tạo CNTT - CT135
CEMA trên UNDP
Năm quốc tế về miền núi

THÀNH VIÊN
Người online:
Khách:
Thành viên:
Tổng số: 0
Số người truy cập: 59,919,061


Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
Execution time: 0.2 secs