Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
 26/12/2005
Nét độc đáo trong nghi lễ cầu đảo tại các cửa biển của người Chăm ở Ninh Thuận

Khi nói đến lễ cầu đảo của người Chăm ở Ninh Thuận, chúng ta cần phân biệt: Lễ cầu đảo tại các cửa biển và lễ cầu đảo ở các Đền, Tháp. Tuy ý nghĩa của hai nghi lễ này có giống nhau đó là cầu mưa nhưng thời gian, địa điểm tổ chức khác nhau. Đối với người Chăm ở Ninh Thuận Lễ cầu đảo tại các cửa biển được gọi là Plao Sah hay Palao Pasah, còn lễ cầu đảo ở các Đền, Tháp, đồng bào gọi là Yôr Yang hay Yuơr Yang.

Bài viết này, xin đề cập đến nghi lễ cầu đảo tại các cửa biển (Plao Sah hay Palao Pasah) của người Chăm ở Ninh Thuận.

Theo ông sư cả Hải Quý - sư cả thuộc tôn giáo Bàlamôn, phụ trách đền Pô Nưgar (Hữu Đức - Phước Hữu - Ninh Phước - Ninh Thuận) thì lễ cầu đảo tại các cửa biển diễn ra hai ngày: Chủ nhật và thứ hai thượng tuần trăng tháng 2 theo lịch Chăm (Sakawi Ahier), khoảng tháng 5 dương lịch. Đây là khoảng thời gian ở Ninh Thuận thời tiết nắng nóng, thường gây ra hạn hán nên người dân mang các lễ vật đến tại cửa biển để cúng tế cho các vị thần linh, cầu mong các vị thần ban mưa xuống cho dân làng cày cấy. Vì vậy, lễ cầu đảo tại các cửa biển còn gọi là lễ cầu mưa.

Địa điểm để thực hiện lễ cầu đảo tại các cửa biển ở Ninh Thuận gồm cửa biển Cà Ná (Phước Diêm - Ninh Phước - Ninh Thuận), cửa biển Mỹ Tân (Nhơn Hải - Ninh Hải - Ninh Thuận) và cửa biển Lâm Ngư (Phương Hải - Ninh Hải - Ninh Thuận). Vì thời gian tiến hành nghi lễ tại các địa điểm trên diễn ra cùng một lúc nên nghi lễ diễn ra tại cửa biến Cà Ná do chức sắc và dân làng thuộc vùng Tháp Pô Rômê cúng lễ. Tại cửa biển Mỹ Tân thì do chức sắc và dân làng thuộc đền Pô Nưgar thực hiện. Còn tại cửa biển Lâm Ngư việc cúng lễ do chức sắc và dân làng thuộc vùng tháp Pô Klong Girai thực hiện.

Lễ vật trong ngày đầu của lễ cầu đảo tại các cửa biển của người Chăm ở Ninh Thuận gồm có một cặp gà, trầu, can, rượu, trứng và các loại bánh trái… Ngày thứ hai lễ vật gồm một con dê, trầu, cau, rượu, trứng cùng các loại bánh trái.

Tham gia nghi lễ cầu đảo tại các cửa biển có đầy đủ các chức sắc thuộc tôn giáo Bàlamôn (Halơw Janưng Ahier), các chức sắc thuộc tôn giáo Bàni (Halơw Janưng Aval) và các chức sắc thuộc tín ngưỡng như KaDhar, Mưdwơn, Pajơw… cùng người dân thuộc 22 làng ở Ninh Thuận. Đây là nét độc đáo nhất trong nghi lễ cầu đảo tại các cửa biển của người Chăm ở Ninh Thuận. Bởi qua nghi lễ, đã thể hiện mối quan hệ chặt chẽ giữa tín ngưỡng bản địa, tôn giáo Bàlamôn (Ahier) và tôn giáo Bàni (Aval) của người Chăm ở Ninh Thuận. Ngoài ra, qua nghi lễ được tổ chức hàng năm nên tình đoàn kết trong nội bộ tôn giáo, dân tộc được củng cố thêm.
ý nghĩa của lễ cầu đảo tại các cửa biển là dân làng mang các lễ vật đến tại các cửa biển, thông qua các vị chức sắc để cầu xin các vị thần linh ban cho mưa xuống để dân làng cày cấy, sản xuất. Các vị thần được kêu cầu cúng tế gồm các vị nhiên thần như Thần Biển, Thần Mây, Thần Mưa, Thần Gió, Thần Sấm sét, Thần Sóng biển… cùng các vị vua có công với nước, với dân tộc được thần thánh hoá như Pô Nưgar, Pô Klong Girai, Pô Rômê…

Ngoài các địa điểm tổ chức nghi lễ cầu đảo tại các cửa biển đã nêu ở trên, thì làng Chăm Bỉnh Nghĩa còn tổ chức lễ hội cầu đảo mang tính phạm vi làng tại đền thờ Pô Bin Thôr (Mỹ Tường - Nhơn Hải - Ninh Hải - Ninh Thuận) và đền thờ Bia Sôi (Mỹ Tân - Nhơn Hải - Ninh Hải). Hiện nay, làng Bỉnh Nghĩa vẫn còn duy trì nghi lễ này hàng năm. Lễ cầu đảo do làng Bỉnh Nghĩa tổ chức tại đền thờ Pô Bin Thôr và Bia Sôi không chỉ thu hút sự tham gia của các chức sắc và dân làng Bỉnh Nghĩa mà nó còn thu hút cả chức sắc, nhân sĩ, trí thức Chăm Bàlamôn và Chăm Bàni ở 22 làng tham gia rất đông. Điều này chứng tỏ rằng nghi lễ cầu đảo vẫn còn là một nhu cầu tâm linh cần thiết đối với một bộ phận người dân. Hơn nữa vì nghi lễ tại các cửa biển Mỹ Tân, Cà Ná, Lâm Ngư không còn thực hiện nữa nên nghi lễ tại đền thờ Pô Bin Thôr và Bia Sôi do làng Bỉnh Nghĩa tổ chức trước đây chỉ mang tính phạm vi làng thì giờ đây đã trở thành nghi lễ chung của cả cộng đồng người Chăm ở Ninh Thuận. Điều này còn chứng tỏ nghi lễ cầu đảo đã trở thành một tín ngưỡng ăn sâu vào máu thịt của người Chăm ở Ninh Thuận, trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong đời sống tinh thần của đồng bào. Mặt khác, nghi lễ cầu đảo không phải là một nghi lễ chứa đựng các yếu tố mê tín, hoang đường phi hiện thực như nhiều người thường nghĩ mà nó còn là một yếu tố văn hoá làm cho nhiều người Chăm luôn nhớ đến cội nguồn, tổ tiên. Bởi lẽ trong lúc kêu cầu cúng tế trong nghi lễ thì ngoài các vị nhiên Thần như Thần Mây, Thần Gió, Thần Mưa, Thần biển… còn có các vị vua, hoàng hậu có công với nước, với dân tộc được người dân thần thánh hoá. 
Có thể nói rằng, lễ cầu đảo tại các cửa biển là một nghi lễ thuộc tín ngưỡng bản địa của người Chăm. Nghi lễ này là một yếu tố tâm linh trong đời sống tinh thần của người Chăm ở Ninh Thuận.

Hiện nay, tuy nghi lễ tại các cửa biển Cà Ná, Mỹ Tân, Lâm Ngư không còn thực hiện nữa nhưng sự duy trì nghi lễ cầu đảo do làng Bỉnh Nghĩa thực hiện tại đền thờ Pô Bin Thôr và đền thờ Bia Sôi (Nhơn Hải, Ninh Hải) đang trở thành nghi lễ chung cho cả cộng đồng người Chăm ở Ninh Thuận.

Lễ cầu mưa là một nét đẹp trong tín ngưỡng dân gian cần được bảo tồn và phát triển trong văn hoá của người Chăm ở Ninh Thuận. Qua nghi lễ, tình đoàn kết trong nội bộ dân tộc, tôn giáo được củng cố, đồng thời sẽ tăng thêm sức đề kháng cho văn hoá truyền thống của dân tộc chống lại sự xâm nhập của các văn hoá độc hại từ bên ngoài không có lợi cho sự phát triển văn hoá truyền thống.

Đồng Văn Dinh

[ Quay lại ]

 

 

THÔNG BÁO

Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

TÌM NHANH

TIN MỚI CẬP NHẬT

 
Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

 
9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

 
Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

 
Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

 
Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

THÔNG TIN NỘI BỘ

DB điện thoại nội bộ
Danh sách cán bộ UB
Thư viện điện tử
CD 60 năm công tác DT
CEMA trên đĩa CDROM
CD đào tạo CNTT - CT135
CEMA trên UNDP
Năm quốc tế về miền núi

THÀNH VIÊN
Người online:
Khách:
Thành viên:
Tổng số: 0
Số người truy cập: 61,463,184


Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
Execution time: 0.2 secs