Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Sương trắng biên thùy

 21/02/2012

Phiên chợ Dào San

...Lời giới thiệu có phần mộc mạc của bác tài xế già, trên đường đưa chúng tôi tới Dào San nghe cứ thoang thoảng như hương lúa mới, còn ngai ngái phơi dọc đường. Gần ba chục cây số lên dốc tít tắp từ ngã ba Pa So cũng chẳng mấy mà trôi vèo qua trong cái thấp thỏm, tò mò từ sự mê hoặc của vùng biên ải...

Trên vùng “đất gió”

 Nguyên trước kia huyện Phong Thổ là một vùng đất dài, rộng bạt ngàn từ đỉnh Hoàng Liên Sơn giáp với đất Lào Cai kéo đến gần thị xã Lai Châu cũ (nay thuộc thị xã Mường Lay, tỉnh Điện Biên); từ vùng Than Uyên đến giáp huyện Mường Tè, Sìn Hồ. Cũng không phải vô duyên cớ mà vùng đất này có cái tên như thế, nghĩa đen phong là gió, còn thổ là đất, vùng đất gió. Gốc gác của nó là những cơn gió bất thình lình, gió tối trời tối đất, gió thổi liêu xiêu một con ngựa đang chạy trên dốc hoặc có thể thổi bay một chiếc xe chở người đang đi trên đường xuống ruộng. Những người hay chuyện ở Phong Thổ truyền nhau câu chuyện về những vị thần hô phong hoán vũ cư trú trên đỉnh Hoàng Liên Sơn, thi thoảng trốn nhà dạo chơi qua vùng đất có nhiều hoa thơm cỏ lạ; hay là những cô nàng thiếu nữ tinh nghịch lén mang túi gió để thổi đi đám lá cây vàng rụng ngày một dày ở trên chỗ các nàng vui chơi. Truyền thuyết là thế, nhưng các nhà khoa học giải thích hiện tượng này đơn giản. Đó chỉ là những cơn gió chướng từ đất Lào thổi về, gặp dãy Hoàng Liên chặn lại đã cuốn từ trên đỉnh xuống chân núi, đến chỗ đất bằng phẳng hơn, gặp những đới khí thổi ngược tạo thành những cơn gió quẩn, giống như lốc xoáy, có thể bốc được vật nặng hàng tạ ném ra xa.

 Dào San là một trong 8 xã vùng cao, biên giới của huyện Phong Thổ. Nói cách khác, nơi đây được đầu tư xây dựng thành trung tâm về văn hóa, xã hội, về thương mại, dịch vụ nhằm phục vụ nhu cầu mua bán, giao lưu của nhân dân 8 xã vùng cao. Lời giới thiệu có phần mộc mạc của bác tài xế già, trên đường đưa chúng tôi tới Dào San nghe cứ thoang thoảng như hương lúa mới, còn ngai ngái phơi dọc đường. Gần ba chục cây số lên dốc tít tắp từ ngã ba Pa So cũng chẳng mấy mà trôi vèo qua trong cái thấp thỏm, tò mò từ sự mê hoặc của vùng biên ải...

 Điểm dừng đầu tiên của chúng tôi là Đồn Biên phòng 281 Dào San. Trung tá Hoàng Văn Mạnh, Đồn trưởng ân cần bắt tay từng người trong đoàn. Khi lên Dào San, đứng ở độ cao hơn 1.000m, tôi chợt nhớ cũng khoảng thời gian gần đến Tết như thế này cách đây 4 năm, tôi cũng đứng trên đỉnh Ka Lăng cao 1.500m. Sương gió biên thùy vẫn thế, hơi lạnh cứ dần ngấm vào da thịt chứ không vồ vập, không ập đến đột ngột như cái lạnh miền xuôi. Năm nay hoa đào nở sớm, hoa đào núi cánh mỏng tang, phơn phớt hồng. Hoa đào mọc xung quanh đồn, quanh nhà, trên rừng, trên nương. Lính biên phòng tuyến biên giới phía Bắc thường tự hào mà khoe với vợ, với người yêu rằng hoa đào núi là “đặc sản” của lính biên phòng. Anh nào đóng quân ở đây cũng đều hứa sẽ một lần đưa một nửa của mình đến thăm nơi đóng quân. Lãng mạn thế, nhưng giữa lời hứa và hiện thực là một khoảng cách khá xa nhau. Ngay như ở Đồn Dào San thôi, số cán bộ, chiến sĩ đưa vợ hoặc người yêu lên thăm được chốn biên cương đẹp như tranh này cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay.

 Tản mạn ở Dào San

 Sau những câu chuyện bất tận về cái khó, nỗi vất vả và niềm tự hào của lính biên phòng Dào San Trung tá Mạnh chốt lại: “Đã lên Dào San, không thể không đến chợ, bởi nơi đó phản ánh đầy đủ nhất, sinh động nhất đời sống của đồng bào các dân tộc nơi đây”. Vừa may, đúng ngày chợ họp, thế là đi. Chợ phiên họp vào chủ nhật hằng tuần, mặc nhiên, đây được coi là chợ trung tâm của 8 xã vùng cao, biên giới của huyện Phong Thổ. Đặc trưng văn hoá của đồng bào DTTS vùng núi phía Bắc vẫn hiện lên rất sâu, rất đậm ở chợ Dào San. Đồng bào đi chợ với tư duy để giao lưu, gặp gỡ là chính, chuyện bán mua chỉ là thứ yếu. Thế nên, ngay cổng chợ là một dãy hàng rượu ngô cay nồng, vào sâu chút nữa là dãy hàng ăn, hàng thắng cố… đã kê sẵn ghế, trải sẵn chiếu để chiều lòng những thực khách uống say có thể ngả lưng.

 Sau một vòng chợ, Mùa A Đông, anh chàng cần vụ Đồn 281 làm hướng dẫn viên cho chúng tôi liền tạt ngay vào hiệu ảnh của thầy giáo Trường THCS Dào San - Trần Ngọc Giang. Ngày chợ, con gái Mông, Thái, Dao… và cả những cô giáo trường xã, trường bản tranh thủ chụp vài tấm ảnh kỷ niệm. Thầy giáo Giang kiêm “thợ ảnh, nhà thiết kế, tạo mẫu, trang điểm” có tiếng ở chợ Dào San, những bức ảnh thầy chụp đã gây ấn tượng mạnh đến mức mà phiên chợ nào thầy cũng chụp được trên dưới trăm kiểu. Thu nhập cao hơn lương giáo viên khá nhiều. Vô tình, nhà thầy Giang là nơi tập trung của trai bản, cánh lính biên phòng chưa vợ, cánh thầy giáo trẻ… đến để tán chuyện. Thế mà không ít trai, gái đã thành đôi, thành cặp, sinh con đẻ cái.

 Đến Dào San, không thể không đến thăm Làng văn hóa Xín Chải, một mô hình phối hợp rất tốt giữa bộ đội biên phòng và chính quyền xã. Mới được ký kết và đi vào hoạt động hồi tháng 7/2009, nhưng Xín Chải đã “ra dáng” lắm. Đường vào bản sạch tinh tươm, chuồng trại nhốt trâu bò được vệ sinh sạch sẽ, nằm cách xa nhà ở... Trưởng bản Lìu A Séo thật thà: “Bộ đội với xã, bản làm cái quy ước, hương ước đấy, nhà nào ở bẩn là phạt nặng, không dám đâu”. Nói vậy chứ để có được bản quy ước, những người xây dựng nó đã phải mất không ít công sức để đạt được sự đồng thuận của tất cả dân bản. “Quan trọng là hương ước, quy ước đó mang lại lợi ích thiết thực cho bà con, thì ai cũng nghe thôi”, Chủ tịch xã Ma Reo San phân tích như thế và anh kéo chúng tôi vào xem cái “lợi ích thiết thực” đó. Nhà Lù Seo Phàn, vừa rồi làm đám cưới cho con, chỉ tốn có một con lợn, bà con mừng lại gạo, rau, tiền... là hòa, coi như được không đứa con dâu. Nhà Phàn A Tẩn vừa rồi có đám hiếu, cái ma không để trong nhà quá 2 ngày, không mời thầy cúng nữa, vừa giữ vệ sinh, vừa đỡ tốn kém lại bớt khổ con, khổ cháu. Điều quý nhất của việc hoàn thành quy ước, như Chủ tịch San công nhận “là việc giữ rừng, trồng mới và chăm sóc rừng”. Sẽ không còn nạn đốt rừng làm nương nữa và có nhiều cánh rừng xanh tốt mọc lên, điều này sẽ bớt được những tác hại thiên tai, đảm bảo thủy lợi để sản xuất...

 Không phải là người ký cam kết phối hợp xây dựng làng văn hóa nhưng Đại úy Tạ Quang Thái là “kiến trúc sư” của công trình này. Anh Thái là Đội trưởng Đội Công tác của Đồn 281 tại xã Dào San. Anh là một trong những chàng biên phòng bén duyên cô giáo trường xã. Anh chị quyết tâm ở lại định cư tại Dào San nên mới vừa hoàn thành ngôi nhà mái bằng. Người dân 8 xã vùng biên mỗi chủ nhật đi chợ Dào San đều biết tiếng “bộ đội Thái” nói trên đài phát thanh của xã. Anh là biên tập viên, phóng viên, phát thanh viên chính của “nhà đài”. Mới hoạt động được gần 3 năm nhưng các buổi phát tin thời sự, hướng dẫn cách làm ăn, gương điển hình tiên tiến, phổ biến pháp luật... của Đài Phát thanh Dào San đã là món ăn không thể thiếu, là một phần của chợ phiên vùng biên ải tươi đẹp này.

- Bài và ảnh: Trần Việt Dũng  

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Tết của những người gác đèn biển (02/2012)
  •  
  • Đua thuyền ở đảo Lý Sơn (02/2012)
  •  
  • Du dương tiếng khèn Mông (02/2012)
  •  
  • Đến Tây Nguyên nhớ Y Ngông Niê Kdăm (02/2012)
  •  
  • Về đất Tổ nghe hát Xoan (02/2012)
  •  
  • Vũ điệu trên vách đá (02/2012)
  •  
  • Làm phim về đề tài dân tộc (02/2012)
  •  
  • Cơ hội lớn để phát triển du lịch (02/2012)
  •  
  • Mùa xuân trên đỉnh Đông Trường Sơn (02/2012)
  •  
  • Giữ lại hồn chiêng (02/2012)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 59,926,933


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.3 secs