Trang chủ  |  Tin mới  |  Hỏi đáp  |  Sơ đồ site  |  Hộp thư     TIẾNG VIỆT  |  ENGLISH
TỔNG QUAN
Hệ thống các cơ quan làm công tác dân tộc Hoạt động của UBDT Văn kiện của Đảng về Chính sách dân tộc Bác Hồ với đồng bào DT Đại biểu Quốc hội là người DTTS các khóa Các Dân tộc Việt Nam Ấn phẩm về lĩnh vực công tác dân tộc Văn bản về lĩnh vực Công tác dân tộc
TIN MỚI
Dân tộc Online Tin Hoạt động Chủ trương - Chính sách Thời sự - Chính trị Nghiên cứu - Trao đổi Kinh tế - Xã hội Y tế - Giáo dục Văn hoá - Thể thao Công nghệ - Môi trường Pháp luật Quốc tế
TÌM KIẾM

LIÊN KẾT

 
Nghề làm nhẫn bạc thủ công của dân tộc Chu- ru: Cần một cú hích

 24/10/2008

Nghệ nhân Ya Tuất (người vấn khăn) đang hướng dẫn học viên làm nhẫn bạc.

Nếu người K’Ho, Êđê khéo tay với nghề dệt thổ cẩm thì những tiền nhân Chu-ru đã truyền lại cho con cháu của họ nghề kim hoàn bằng nguyên liệu bạc.

Thực trạng của làng nghề

Chuyện về những chiếc nhẫn srí (nhẫn mái dành cho phụ nữ), sră (nhẫn trống dành cho đàn ông) là một trong những ấn tượng của nghề đúc bạc Chu-ru. Để có được một cặp nhẫn ưng ý, người nghệ nhân phải thực hiện nhiều thao tác, nhiều công đoạn tỉ mỉ mà không phải ai cũng có thể làm được. Trong cả hàng chục ngàn người dân Chu-ru hiện nay, duy nhất chỉ còn lại một nghệ nhân chế tác nhẫn bạc, đó là anh Ya Tuất ở thôn Ma Đanh, xã Tu Tra, huyện Đơn Dương.

Qua sự hướng dẫn của nghệ nhân Ya Tuất, chúng tôi mới biết sự công phu trong quy trình đúc nhẫn. Những thứ nguyên liệu chính gồm bạc nguyên chất, sáp ong, đất đỏ, phân trâu và hạt cây kơ nia. Công đoạn đầu là tạo khuôn đúc bằng sáp ong. Mỗi khuôn bao giờ cũng đúc hai chiếc nhẫn mái và trống (cùng lúc). Sau khi tạo dáng xong, người nghệ nhân mang nhẫn sáp nhúng đều vào dung dịch phân trâu hòa lẫn với đất, sau đó đưa đi phơi nắng chừng từ nửa ngày đến một ngày cho khô hoàn toàn. Tiếp theo, khuôn sáp ấy sẽ được mang đốt trên than lửa, sáp bên trong sẽ nóng chảy, phần dung dịch phân trâu còn lại sẽ tạo thành một khuôn âm bản.

 Sau đó, mang bạc nấu chảy đổ vào khuôn. Lúc khuôn nguội, một đôi nhẫn sẽ hiện ra. Mang cặp nhẫn ấy bỏ vào nồi bồ kết rừng đang đun sôi, nấu thêm vài phút thì tự nhiên cặp nhẫn lên màu sáng bóng. Chiếc nhẫn bạc tiếp tục được gia công khắc thêm những đường nét hoa văn trên mặt nhẫn cho thật sắc sảo, gắn hạt cây kơ nia thay cho mặt đá và được đánh bóng hoàn thiện.

Mẫu mã của nhẫn bạc Chu-ru chỉ có khoảng 5 đến 7 mẫu. Hơn nữa, giá bạc nguyên chất hiện khá cao với 460 ngàn đồng/cây bạc, đúc chỉ được từ 8 đến 9 chiếc nhẫn, với giá bán giao động từ 70 đến 80 ngàn đồng/chiếc nhẫn. Nghệ nhân Ya Tuất cho biết thêm: “Nghề làm nhẫn bạc công phu, phải thực sự đam mê mới cho ra những cặp nhẫn ưng ý. Mình đã học hỏi được nghề này từ ông cậu. Đây là nghề truyền thống của dân tộc mình nên phải gìn giữ và phát huy. “.

Nghề làm nhẫn bạc tuy không phải là nghề làm ra nhiều tiền nhưng đó là nghề truyền thống của người Chu-ru. Trai gái Chu-ru vẫn coi chiếc nhẫn bạc là vật trang sức ưa thích nhất, nhất là trong lễ cầu hôn, những chiếc srí, sră vẫn là tín vật mang ý nghĩa thiêng liêng. Trong đám ma, người ta tặng nhẫn cho người quá cố và cầu mong cho linh hồn của người ấy về thế giới bên kia được siêu thoát.

Giải pháp phát triển


Sản phẩm nhẫn bạc của đồng bào Chu-ru làm ra chỉ để trao đổi, mua bán trong vùng và các vùng đồng bào DTTS phụ cận nên tính cạnh tranh của các sản phẩm này trên thị trường còn nhiều hạn chế. Sở Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với Trường Cao đẳng Sư phạm Đà Lạt mở lớp dạy làm nhẫn bạc cho con em dân tộc Chu-ru. Lớp học do nghệ nhân Ya Tuất đứng ra truyền dạy trong thời gian 1 năm, nay đã kết thúc. Phần lớn các em đã nắm khá vững về kỹ thuật và các công đoạn làm nhẫn bạc từ khâu nguyên liêu, làm khuôn, đúc và hoàn thiện nhẫn, trong số đó, có 9 học viên khá thành thục với nghề này. Đây là những tín hiệu mừng cho nghề thủ công đúc nhẫn.

Thạc sĩ Nguyễn Đình Chắt, cán bộ nghiên cứu nghề thủ công của đồng bào DTTS Lâm Đồng cho biết: “Qua khảo sát và nghiên cứu của chúng tôi thì tiềm năng của các làng nghề tại Lâm Đồng là rất lớn và có thể giải quyết được một lượng lao động khá lớn ở địa phương. Nhưng để phát triển các làng nghề này thì phải có những giải pháp đồng bộ giữa các ngành chức năng và chính quyền địa phương để hỗ trợ các làng nghề từ công đoạn tạo ra sản phẩm và tiêu thụ sản phẩm. Chúng tôi nhận thấy, những nghề như đúc nhẫn bạc, làm gốm, thêu dệt thổ cẩm, đan lát rất có tiềm năng và cơ hội phát triển”.

Thiết nghĩ, duy trì và phát triển các làng nghề truyền thống của dân tộc Chu-ru nói riêng, đồng bào DTTS ở Lâm Đồng nói chung không chỉ là sự nỗ lực của các nghệ nhân, của một nhóm người, tộc người hay vùng, miền nào đó mà của tất cả cộng đồng, của các cấp, các ngành để hoạch định ra những giải pháp mang tính bền vững cho đầu ra của sản phẩm, phù hợp với thị hiếu của mọi người. Có như vậy, làng nghề truyền thống trong vùng đồng bào DTTS mới có cơ hội hồi sinh và phát triển vững mạnh.

Bài và ảnh: Thế Hạnh

[ Quay lại ]
Các tin khác
 
  • Sóc Trăng tổ chức tuần lễ văn hóa lễ hội Oóc-Oom-Bóc (10/2008)
  •  
  • Trao giải cuộc thi viết về phong tục cưới hỏi ở các vùng miền Việt Nam (10/2008)
  •  

     

    THÔNG BÁO

    Quyết định Ban hành Quy định công tác số hóa văn bản đi, đến của Ủy ban Dân tộc (Xem nội dung chi tiết tại đây)

    Thông báo về việc quản lý hộp thư điện tử của Ủy ban Dân tộc nhằm đảm bảo an ninh, an toàn thông tin. Nội dung chi tiết xem tại đây

    TÌM NHANH

    TIN MỚI CẬP NHẬT

     
    Hội nghị tham vấn ý kiến các Bộ, ngành vào dự thảo văn kiện Chương trình 135 giai đoạn III

     
    9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013

     
    Hà Giang: Năm 2012 có 6.748 hộ thoát nghèo 

     
    Ngành Công tác Dân tộc: Dấu ấn năm 2012

     
    Thực trạng và một số giải pháp nhằm quản lý, sử dụng đất đai có hiệu quả  ở Tây Nguyên 

    THÔNG TIN NỘI BỘ

    DB điện thoại nội bộ
    Danh sách cán bộ UB
    Thư viện điện tử
    CD 60 năm công tác DT
    CEMA trên đĩa CDROM
    CD đào tạo CNTT - CT135
    CEMA trên UNDP
    Năm quốc tế về miền núi

    THÀNH VIÊN
    Người online:
    Khách:
    Thành viên:
    Tổng số: 0
    Số người truy cập: 64,696,843


    Cơ quan chủ quản : Uỷ ban Dân tộc. Giấy phép số : 455/GP-BC do Cục Báo chí - Bộ Văn hoá Thông tin cấp ngày 18/10/2004.
    Bản quyền thuộc Ủy ban Dân tộc. Địa chỉ : Số 80, Phan Đình Phùng, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : 04.37333511.
    Khi đăng ký tài khoản người dùng trên website này, bạn đồng ý rằng bạn đã chấp nhận Chính sách đảm bảo an toàn thông tin cá nhân.
    Website xem tốt nhất ở trình duyệt IE 5 trở lên, màn hình có độ phân giải 800x600 & Flash Player 8.
    Phát triển dựa trên mã nguồn của phpNuke.
    Execution time: 0.2 secs